جهانبخش میرزاوند در مراسم نکوداشت پدافند غیرعامل که با حضور غلامرضا نوری، وزیر جهاد کشاورزی، سردار سرتیپ پاسدار غلامرضا جلالی رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور و دبیر کمیته دائمی پدافند غیرعامل، معاونان وزارتخانه، مدیران سازمان‌های وابسته و تابع و رؤسای سازمان‌های جهاد کشاورزی استان‌ها در سالن توسعه وزارت جهاد کشاورزی برگزار شد، با اشاره به نقش جامعه عشایری در تأمین امنیت غذایی کشور اظهار داشت: عشایر حدود یک‌چهارم گوشت قرمز کشور را تولید می‌کنند و با برنامه‌ریزی و اجرای اقدامات توسعه‌ای، امکان افزایش سهم تولید این جامعه تا ۴۰ درصد وجود دارد.

وی با بیان اینکه حدود ۳۰ میلیون رأس دام عشایری در قالب ۳۰۰ هزار گله و در گستره‌ای نزدیک به ۵۰ میلیون هکتار پراکنده هستند، افزود: پراکندگی جغرافیایی دام عشایری، در مقایسه با تمرکز تولید در واحدهای بزرگ صنعتی، از ظرفیت‌های مهم پدافند غیرعامل به شمار می‌رود و می‌تواند تاب‌آوری نظام تولید غذا را در برابر تهدیدها افزایش دهد.

رئیس سازمان امور عشایر ایران، وابستگی یک تا سه درصدی دام عشایری به نهاده‌های دامی وارداتی و اتکای این جامعه به مراتع را از دیگر مزیت‌های این بخش دانست و گفت: تقویت تولید عشایری، علاوه بر کاهش نیاز به واردات و صرفه‌جویی ارزی، وابستگی کشور به زنجیره‌های تأمین خارجی و مخاطرات ناشی از محدودیت‌های حمل‌ونقل و تجارت بین‌المللی را کاهش می‌دهد.

میرزاوند با اشاره به ظرفیت ژنتیکی دام‌های بومی عشایری، بر ضرورت توجه به ارزش اقتصادی و راهبردی نژادهای بومی تأکید کرد و افزود: نژادهای دام عشایری در طول نسل‌ها با شرایط اقلیمی مناطق مختلف کشور سازگار شده‌اند و حفاظت از این ذخایر ژنتیکی، بخشی از ظرفیت ملی برای پایداری تولید در شرایط بحران است.

وی همچنین نقش دام عشایری در بهره‌برداری از مراتع و حفاظت از منابع آب و خاک را یادآور شد و اظهار داشت: مدیریت صحیح مراتع و حمایت از تولید عشایری می‌تواند در کاهش فرسایش خاک و رسوب‌گذاری در مخازن سدها مؤثر باشد و به حفظ منابع طبیعی و پایداری تأمین آب کمک کند.

برنامه‌های افزایش تولید و تقویت تاب‌آوری

رئیس سازمان امور عشایر ایران با تشریح برنامه‌های این سازمان برای افزایش تولید گوشت قرمز تا سهم ۴۰ درصدی، به کاهش تلفات دام، ارتقای ضریب نفوذ دانش و فناوری، افزایش بهره‌وری و بهبود ضریب باروری دام اشاره کرد.

میرزاوند، توسعه زنجیره ارزش محصولات عشایری و حرکت از عرضه علوفه خام به سمت تولید خوراک دام را از دیگر برنامه‌های این سازمان برشمرد و گفت: با توسعه این برنامه‌ها، امکان افزایش بهره‌وری و کاهش فاصله میان ظرفیت تولید و عملکرد واقعی دام عشایری فراهم می‌شود.

وی با اشاره به ظرفیت صنایع وابسته به تولید عشایری، استفاده از پشم در عایق‌کاری حرارتی ساختمان‌ها را یکی از زمینه‌های مغفول‌مانده برای ایجاد ارزش افزوده دانست و بر ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت‌های بومی برای کاهش مصرف انرژی تأکید کرد.

اقدامات سازمان امور عشایر ایران در ایام جنگ

میرزاوند در بخش دیگری از سخنان خود، اقدامات سازمان امور عشایر ایران در ایام جنگ را تشریح کرد و گفت: با تشکیل ستادهای مرتبط با مدیریت بحران و پدافند غیرعامل، مجموعه‌ای از اقدامات برای تداوم فعالیت‌های ضروری، حفظ آمادگی ادارات و پشتیبانی از خدمات‌رسانی به جامعه عشایری در دستور کار قرار گرفت.

وی افزود: تأمین و پیش‌بینی برق اضطراری برای ادارات، راه‌اندازی سامانه‌های جایگزین ارتباطی، تهیه الگوهای یکسان برای جمع‌آوری و ارسال آمار و اطلاعات، استفاده از تلفن‌های ساده و سیم‌کارت‌های اختصاصی و ایجاد ساختار پشتیبان برای سرورهای اطلاعاتی، از جمله اقدامات انجام‌شده برای حفظ ارتباطات و تداوم فعالیت‌های سازمان در شرایط جنگ بود.

رئیس سازمان امور عشایر ایران با اشاره به مسئولیت این سازمان در تأمین و توزیع آب و آرد در مناطق عشایری اظهار داشت: بخشی از ظرفیت ناوگان آبرسانی و ذخایر اقلام ضروری برای پشتیبانی از نیازهای اولویت‌دار استان‌ها و شرایط اضطراری پیش‌بینی شد تا در صورت بروز اختلال در خدمات‌رسانی به مراکز حیاتی، امکان استفاده از این ظرفیت‌ها وجود داشته باشد.

وی با اشاره به تجربه آبرسانی به خودروهای آتش‌نشانی در جریان حادثه بندر شهید رجایی گفت: پس از این تجربه، موضوع استفاده از ظرفیت تانکرهای آبرسان عشایری برای پشتیبانی از عملیات اطفای حریق در دستور کار قرار گرفت و خودروهای آبرسان این سازمان نیز به تجهیزات مرتبط با اطفای حریق مجهز می‌شوند.

میرزاوند در پایان با تأکید بر ضرورت توجه ویژه به جایگاه جامعه عشایری در نظام پدافند غیرعامل کشور، خواستار ارتقای جایگاه سازمان امور عشایر ایران متناسب با نقش آن در امنیت غذایی، پایداری تولید و مدیریت بحران شد.